MyFroM.Com

Kaynak: Zaman 

“Din kültürü ve ahlâk bilgisi” dersleri hakkında AÄ°HM’den sonra Danıştay’ın verdiÄŸi karar, hiç bitmeyen bir tartışmayı yeniden alevlendirdi. Diyanet Ä°ÅŸleri BaÅŸkanı’nın, Danıştay’ın “bu derslerde tek bir mezhep öğretiliyor” gerekçesine, “bize sormaları gerekirdi” karşılığını vermesi normal.

Genel nitelikli tartışmaları izlerken bireysel tecrübelerimizi hatırlamıyoruz. Hâlbuki hepimiz bu dersin öğrencileri olduk. Demek ki, hüküm verecek durumdayız. 80 öncesinde benim gibi “din dersi”ni ailenin talebi ile seçen öğrencilerden kaçı, bu derslerde din öğrenmiÅŸtir? Hepimizin aklı, o derse girmeyen arkadaÅŸlarımızla birlikte sınıfın dışında kalırdı. Ä°lahiyat veya Yüksek Ä°slâm Enstitüsü mezunu bir din dersi hocası bulunmayınca görev felsefe hocasına, hatta beden eÄŸitimciye verilirdi. Bu hocalardan da din dersinde dinsizlik propagandası yapanlar mutlaka çıkardı. Kendi adıma, isteÄŸe baÄŸlı din derslerinden birinde biyoloji hocamızın Darwin’in Evrim teorisini anlattığını hatırlıyorum. Åžayet dinimi, sadece mekteplerdeki din derslerinden öğrenmiÅŸ olsaydım ne olurdu? Bu sorunun cevabını hepimiz ayrı ayrı verebiliriz. Åžimdi durumun deÄŸiÅŸmesi, alanında çok iyi din kültürü ve ahlâk bilgisi hocalarının bulunması, sonucu deÄŸiÅŸtiriyor mu? Her ÅŸeyden önce sorun dini öğrenmek mi? Yoksa sevmek mi? DiÄŸer dersler gibi çalıştığınız ve sınava girdiÄŸiniz bir derste öğrendiÄŸiniz bilgiler ne ölçüde iÅŸe yarar? Bir iÅŸe yarar ama hangi iÅŸe?

Bir zamanlar babamın bana yaptığını yaptım ve beÅŸ yaşındaki oÄŸlumu ilk defa bu hafta cuma namazına götürdüm. Farzı kılarken camiyi birbirine kattı. Kimse kızmadı, azarlamadı. Bana da kimse kızmamıştı. “Camiye bir daha gelelim” demesi, cemaatten gördüğü ilgi ve sevgidendi. Dindarlık, dini öğrenmeden önce sevmekle baÅŸlar. Çocukların sosyalleÅŸme, yani toplumun bir üyesi haline gelme süreçleri boyunca onlara dini sevdiren kim? Peki öğreten kim?

“Din kültürü ve ahlâk bilgisi” konusunda baÅŸka ülkelerle mukayese yaparken atladığımız çok önemli bir nokta var. Ãœlkemizde dini ancak devlet öğretebilir, hatta öğretenlerin devlet memuru olması bir mecburiyettir. Ä°mam hatipler, din kültürü dersleri ve Kur’an kursları dışında kimse din öğretemez. Siz de dininizi öğrenmek istiyorsanız bunu; ancak devletin ruhsat verdiÄŸi kiÅŸilerden öğrenebilirsiniz. Aksini yapmak, yani resmî sıfat taşımadan dini öğretmek ve devlet kurumları dışında öğrenmek suçtur. Bu alandaki farklı uygulamaları emsal alırken, dünyada dinin sadece devlet tarafından öğretildiÄŸi tek ülkenin Türkiye olduÄŸunu unutmamamız gerekir.

Temel olarak üç farklı uygulama var. Birincisine göre din dersleri müfredat içi ve mecburi. Avusturya’da olduÄŸu gibi, anayasal olarak tanınmış her dinî cemaat öğretmen veriyor ve bu mecburî din dersinde öğrenciler ayrı sınıflarda, cemaatlerin atadığı öğretmenlerden kendi dinlerini öğreniyor. Ä°kincisi, isteÄŸe baÄŸlı; ama din dersi almak istemeyenlere mecburî olarak “etik” dersi veriliyor. Almanya’nın bazı eyaletlerindeki gibi. Üçüncüsü ise, resmî müfredat içinde din dersine yer verilmiyor. Dinî eÄŸitim almak isteyenler, kilise okullarına gidiyorlar ve resmî müfredatın yanında yoÄŸun bir din eÄŸitimi alıyorlar. Genel eÄŸitim sistemi içinde bu okulların oranı bazen % 25′e kadar çıkıyor. Fransa gibi.

Her dinin kendine has bir eÄŸitim programı var. Hıristiyanlık, Hz. Ä°sa’nın Yahudi ÅŸeraıtının yükünü, kendini feda ederek kaldırdığına inandığı için çok basit pratiklere dayanıyor. Katolik Kilisesi, çok uÄŸraÅŸmasına raÄŸmen bir ilmihal kitabı çıkartamadı. AleviliÄŸin en temel sorunu, merkezî bir öğretiye baÄŸlanamaması. Sünni Ä°slâm’ın en hayatî sorunu ise, tek inancın ve ortak pratiklerin sürdürülmesi.

“Din kültürü ve ahlâk bilgisi” dersi din eÄŸitimi vermiyor. Ama çok esaslı bir ÅŸekilde tek akaid ve tek amel için referans teÅŸkil ediyor. Din eÄŸitimi üzerinde devlet tekeli kalkmadığı sürece, bu derse itiraz etmenin gerekçeleri meÅŸrû deÄŸil.